Enerji
Fabrikalarda yeni KPI: Karbon, enerji ve kaynak verimliliği

Dijital dönüşümün üretimde yaygınlaşmasıyla birlikte fabrikalarda performans göstergeleri de değişiyor. Üretim miktarı, kalite ve teslimat sürelerinin yanında karbon emisyonu, enerji tüketimi ve kaynak verimliliği de operasyonel performansın temel göstergeleri arasında yer almaya başladı. Bu dönüşüm, kurumsal yazılım altyapılarının sürdürülebilirlik verilerini üretim süreçleriyle bütünleşik biçimde yönetmesini zorunlu hale getiriyor.
Bu alandaki çalışmalarıyla kurumsal yazılım şirketi Industrial Application Software (IAS), Almanya’da düzenlenen Factory Innovation Awards kapsamında “Sürdürülebilir Akıllı Fabrika” kategorisinde Altın Ödül’e layık görüldü. Ödül, şirketin Canias ERP platformunun sürdürülebilirlik verilerini üretim süreçlerine entegre eden yaklaşımına verildi.
Sürdürülebilirlik verisi üretim süreçlerine entegre ediliyor
Factory Innovation Awards’ta değerlendirilen Canias; ERP, IoT ve büyük veri altyapısını tek platform üzerinde bir araya getirerek üretim, enerji tüketimi, makine durumu, proses verileri ve malzeme akışını eş zamanlı olarak izleyebiliyor. Böylece işletmeler yalnızca üretim performansını değil, kaynak kullanımı, enerji verimliliği ve karbon ayak izi gibi sürdürülebilirlik göstergelerini de operasyonel süreçlerin bir parçası olarak yönetebiliyor.
Bu yaklaşım, sürdürülebilirliğin yalnızca dönemsel ESG raporlarının konusu olmaktan çıkarak günlük üretim planlaması ve karar mekanizmalarına entegre edilmesini hedefliyor.
“Sürdürülebilir üretim veri olmadan yönetilemez”
IAS Yönetim Kurulu Başkan Vekili Can Hakan Karabiber, sürdürülebilirlik hedeflerinin ancak doğru veri altyapısıyla yönetilebilir hale geldiğini belirtti.
Karabiber, şirketlerin artık sadece üretim verimliliğine değil, bu verimliliğin enerji tüketimi, doğal kaynak kullanımı ve karbon emisyonları üzerindeki etkilerine de odaklandığını ifade ederek, dijital teknolojilerin sürdürülebilirlik performansını ölçülebilir ve yönetilebilir hale getiren temel araçlardan biri olduğunu söyledi.
Gerçek zamanlı optimizasyon dönemi
IAS Avrupa Operasyonlarından Sorumlu Başkanı Kürşad Karaman ise sürdürülebilirliğin giderek üretim operasyonlarının ayrılmaz bir parçasına dönüştüğünü belirtti.
Karaman’a göre üretim tesisleri gelecekte yalnızca karbon emisyonlarını raporlamakla yetinmeyecek; enerji tüketimini, CO₂ emisyonlarını ve kaynak kullanımını üretim devam ederken gerçek zamanlı olarak optimize etmeye çalışacak. ERP sistemi içerisinde IoT verileri, makine performansı ve malzeme akışının birlikte değerlendirilmesi ise bu optimizasyonun temelini oluşturacak.
ESG verileri günlük operasyonlara taşınıyor
Canias platformu, ESG verilerinin ERP süreçleriyle birlikte toplanmasını, hesaplanmasını, analiz edilmesini ve raporlanmasını destekliyor. Bu yapı sayesinde sürdürülebilirlik verileri yalnızca yıllık raporlarda kullanılan bilgiler olmaktan çıkarak üretim planlama, maliyet yönetimi ve operasyonel karar süreçlerinde de kullanılabiliyor.
Sistem aynı zamanda manuel veri girişini azaltmayı hedeflerken, sürdürülebilirlik göstergelerinin daha şeffaf ve izlenebilir biçimde yönetilmesine katkı sağlıyor.
Üniversite laboratuvarlarında uygulamalı olarak kullanılıyor
IAS’ın geliştirdiği sürdürülebilir akıllı fabrika yaklaşımı yalnızca endüstriyel tesislerde değil, eğitim ve araştırma ortamlarında da uygulanıyor. Canias’ın sunduğu dijital üretim altyapısı Almanya’daki Potsdam Üniversitesi Model Fabrikası ile Ostfalia Üniversitesi FabLab’inde kullanılırken, Türkiye’de ise Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) desteğiyle kurulan Canias Öğrenme Fabrikalarında uygulamalı eğitim altyapısı olarak değerlendiriliyor.
ERP, IoT ve büyük veri teknolojilerini aynı platform üzerinde buluşturan Canias; esnek mimarisi, entegrasyon kabiliyetleri ve low-code/no-code geliştirme altyapısıyla üretim işletmelerinin dijital dönüşüm ve sürdürülebilirlik hedeflerini birlikte yönetmelerine yönelik çözümler sunuyor.

Can Hakan Karabiber

